به گزارش مرکز رسانه و روابط عمومی شورای عالی انقلاب فرهنگی، به گفته دکتر طاهری نیا این سند که در اسفند ماه 1403 در شورای عالی انقلاب فرهنگی تصویب و در چهارم دی ماه 1404 توسط رئیس جمهور ابلاغ و امضا شده، به عنوان یک نقشه راه جامع برای توسعه این حوزه حیاتی در کشور معرفی و با هدف ارتقای جایگاه ایران در عرصه علم و فناوری جهانی و تحقق اهداف توسعه پایدار تدوین شده است.

مراحل تهیه و تصویب سند
وی افزود: در ابتدای جلسه، دست‌اندرکاران تهیه سند، گزارشی از روند تدوین آن ارائه کردند. این گزارش شامل بررسی مشارکت نخبگان علمی، استفاده از ظرفیت انجمن‌های علمی و دانشگاه‌ها، پژوهشگاه‌ها و همچنین، ارائه گزارشی از فرآیند تهیه سند و شبکه‌های نخبگانی بود. دکتر طاهری نیا با اشاره به تجربه موفق این شورا در تهیه و اجرای اسناد علم و فناوری، بر اهمیت استفاده از تجربیات ارزشمند معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری تاکید کرد.
ارائه گزارش بین‌المللی: تجربه موفق چین
در بخش دوم جلسه، دکتر طاهری نیا گزارشی از نقش علم و فناوری در پیشرفت کشور چین ارائه داد. وی در این گزارش، چین را به عنوان الگویی موفق در تبدیل علم و فناوری به موتور محرکه توسعه اقتصادی معرفی کرد.
وی درباره نکات کلیدی مطرح شده در این بخش گفت: چین با تمرکز بر کاربرد فناوری به عنوان ضریب تسریع پیشرفت، توانسته است با تکیه بر نخبگان خود، به بزرگترین قدرت اقتصادی دنیا تبدیل شود. بیش از 80 درصد نخبگان چینی که در کشورهای مختلف تحصیل می‌کنند، به کشور خود بازگشته و تجربیات خود را به اشتراک می‌گذارند.
وی ادامه داد: ثبات سیاست‌ها و تمرکز جدی در سطح سیاست‌گذاری و تقسیم کار ملی در سطح اجرا، از جمله عوامل کلیدی موفقیت چین در حوزه علم و فناوری بوده است.
دبیر ستاد علم و فناوری شورای عالی انقلاب فرهنگی گفت: چین پیشرفت علم و فناوری خود را در بستر تعاملات بین‌المللی و ایجاد روابط آسان با پژوهشگران و استادان دانشگاه و نخبگان در سراسر جهان تعریف کرده است. برنامه چهاردهم دولت چین (1401-1425) بر پایه علم و فناوری بنا شده است.
وی در ادامه بیان کرد: در جلسه تصریح شده در حوزه کاربست علم و فناوری توفیقات خوبی داشتیم در عرصه های مختلف مثل حوزه های نانو، سلامت پزشکی و دفاعی امنیتی بسیار خوب درخشیدیم.در این مسیر باید زیست بوم علم و فناوری ارتقا یابد این مهم با تکیه بر نخبگان، اتکا و اعتماد بین المللی محقق می‌شود.

دکتر طاهری نیا با تاکید بر اهمیت روزافزون علوم و فناوری‌های مواد پیشرفته در عرصه‌های اقتصادی، سلامت، تغذیه و سایر حوزه‌های مختلف، ابراز امیدواری کرد که با ابلاغ و اجرای این سند، کشور از برکات آن بهره‌مند شود. وی افزود: «این حوزه، نقش بسیار مهمی در تولید ناخالص داخلی و توسعه پایدار کشور دارد.»
*دعوت به گفتگو و همکاری*
دکتر طاهری نیا از متخصصین این حوزه دعوت کرد تا با همکاری و مشارکت، در راستای تحقق اهداف این سند گام بردارند. وی تاکید کرد که با توجه به پتانسیل بالای کشور در این زمینه، ایران می‌تواند به یکی از پیشگامان در توسعه فناوری‌های مواد پیشرفته در منطقه و جهان تبدیل شود.
نقش شورای عالی انقلاب فرهنگی و اجرایی‌سازی سند
دکتر طاهری نیا، نقش شورای عالی انقلاب فرهنگی را به عنوان یک نهاد حاکمیتی در عرصه علم و فناوری و به عنوان قرارگاه فرهنگ و دانش کشور، بسیار مهم ارزیابی کرد. وی افزود: «سیاست‌گذاری علمی و متقن، گام اول برای تدوین نقشه راه در بلندمدت است.» این سند، اولین سند جامع علمی در حوزه مواد پیشرفته در ایران است و به عنوان پایه برای اسناد بعدی مانند سند کوانتوم و هوش مصنوعی عمل می‌کند.
وی همچنین اشاره کرد که این سند، تقسیم کار و وظایف نظارتی مشخصی را تعریف کرده است. به عنوان مثال، طبق ماده شش سند، شورای عالی انقلاب فرهنگی، ستاد فناوری به زیرمجموعه معاونت علمی را موظف به نظارت و راهبری اجرای سند دانسته است. ستاد فناوری، متولی اجرایی‌سازی این سند خواهد بود و گزارش‌های دوره‌ای به صحن شورا ارائه خواهد شد.