دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به نقش تاریخی و چندبعدی جنبش دانشجویی، ضرورت صیانت از هویت اصیل آن و جلوگیری از تحریف را مطرح کرد و در جمع دانشجومعلمان خبر داد: ساختار دانشگاه فرهنگیان تقویت شده و هیئت اندیشهورز دانشجویی و نقشه اجرایی سند تحول بنیادین در حال عملیاتیسازی است.
به گزارش مرکز رسانه و روابط عمومی شورای عالی انقلاب فرهنگی، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، در مراسم گرامیداشت روز دانشجو در پردیس شهید چمران دانشگاه فرهنگیان، سخنان خود را با ادای احترام به مقام شامخ شهدا، بهویژه بیش از هزار شهید دانشجومعلم، آغاز کرد و روز دانشجو و یادمان تاریخی ۱۶ آذر ۱۳۳۲ را گرامی داشت.
حجتالاسلام والمسلمین عبدالحسین خسروپناه، با اشاره به زمینههای وقوع حادثه ۱۶ آذر گفت: این رویداد در حالی رقم خورد که تنها چهار ماه و نیم از کودتای ۲۸ مرداد گذشته بود و فضای کشور تحت فشار و سرکوب اعتراضات مردمی نسبت به دخالتهای خارجی، بهویژه انگلستان، قرار داشت. در چنین شرایطی، سفر معاون رئیسجمهور آمریکا به ایران با هدف زمینهسازی برای عادیسازی روابط تهران – لندن، با واکنش اعتراضی دانشجویان دانشگاه تهران مواجه شد و در جریان آن، مصطفی بزرگنیا و مهدی شریعترضوی به شهادت رسیدند.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با برشمردن ابعاد مختلف هویت دانشگاه تصریح کرد: در کنار آموزش، علم، فناوری و مهارتآموزی، جنبش دانشجویی یکی از ارکان هویت دانشگاه است. وی همچنین روایتهای دکتر شریعتی و شهید چمران از واقعه ۱۶ آذر را سوزناک و خواندنی توصیف کرد.
استاد خسروپناه تأکید کرد: جنبش دانشجویی صرفاً جنبشی سیاسی نیست، هرچند رخدادهایی همچون ۱۶ آذر، تسخیر لانه جاسوسی و فعالیتهای انتخاباتی بخشی از کارنامه آن را تشکیل میدهد. وی افزود: این جنبش در دوران دفاع مقدس و همچنین در عرصههای علم و فناوری نیز نقشآفرینی گستردهای داشته است. به گفته وی، بخش مهمی از دستاوردهای کشور در حوزههای هستهای، موشکی و کوانتوم با تلاش دانشجویان و هدایت استادان جهادی حاصل شده است.
وی در ادامه، فعالیتهای فرهنگی دانشجویان از جمله ترویج ازدواج دانشجویی و برنامههای متنوع تشکلهای دانشگاهی را از دیگر ظرفیتهای ارزشمند این قشر عنوان کرد و هشدار داد: باید مراقب بود جنبش دانشجویی دچار تحریف یا تسخیر نشود.
اهمیت دانشگاه فرهنگیان در تربیت معلم
دبیر شورا در بخش دیگری از سخنان خود به پیشینه شکلگیری دانشگاه فرهنگیان پرداخت و با اشاره به سابقه دارالمعلمین در دوره قاجار و نقش دانشگاه هنر در تربیت معلم در اوایل انقلاب اسلامی گفت: تأسیس دانشگاه فرهنگیان بهعنوان یک مرکز گسترده و تخصصی برای تربیت معلم، گامی مهم و راهبردی بوده است.
وی با بیان اینکه طی سالهای گذشته برخی جریانها تلاش داشتند آموزشهای کوتاهمدت ۶ماهه را جایگزین تربیت حرفهای معلم کنند و حتی پیشنهادهایی برای انحلال این دانشگاه مطرح شده بود، تأکید کرد: شورای عالی انقلاب فرهنگی در برابر این نگاه ایستادگی کرده و در سه سال اخیر نیز بیشترین مصوبات شورا در حمایت از دانشگاه فرهنگیان بوده است.
تشکیل هیئت اندیشهورز دانشجویی در سطح ملی
خسروپناه با استقبال از مطالبه دانشجویان برای گفتوگوی مستقیم با مسئولان، پیشنهاد تشکیل هیئت اندیشهورز دانشجویی دانشگاه فرهنگیان در سطح ملی را مطرح کرد. وی توضیح داد: شورای عالی انقلاب فرهنگی در پنج ستاده خود دارای هیئتهای اندیشهورز تخصصی است و در استانها نیز گروههایی نظیر فعالان تربیتی و فتا به ارائه نظر کارشناسی میپردازند.
او افزود: میتوان با رأی دانشجویان سراسر کشور، جمعی ۲۰ تا ۳۰ نفره از نمایندگان تشکلها را بهعنوان هیئت اندیشهورز دانشجویی زیرمجموعه ستاد تعلیم و تربیت انتخاب کرد تا نظرات خود را بهصورت ساختارمند به شورا منتقل کنند.
پیگیری اجرای سند تحول بنیادین آموزشوپرورش
دبیر شورا در ادامه با اشاره به انتقادها درباره تأخیر در اجرای سند تحول بنیادین آموزشوپرورش گفت: اگرچه این سند ۱۲ تا ۱۳ سال پیش تصویب شده، اما اجرای آن با کندی همراه بوده است. وی افزود: از آغاز مسئولیت در شورا، یکی از اولویتها اجراییسازی این سند بوده و به همین منظور از وزیر وقت آموزشوپرورش خواسته شد نقشه اجرایی آن تدوین شود.
وی با تقدیر از تلاشهای دکتر صحرایی در تدوین این نقشه گفت: این برنامه پس از بررسی در شورا تصویب و با امضای رئیسجمهور شهید ابلاغ شد. به گفته وی، وزیر آموزشوپرورش دولت چهاردهم نیز اجرای این نقشه را مبنای کار قرار داده است، هرچند وضعیت موجود همچنان تا نقطه مطلوب فاصله دارد.
استاد خسروپناه تأکید کرد: ساختار تصمیمسازی در شورا در اختیار دبیر شورای عالی است و با تشکیل هیئت اندیشهورز دانشجویی میتوان مسیر ارتباط میان دانشجویان و شورای عالی انقلاب فرهنگی را دائمی، مؤثر و فراتر از مناسبتهایی مانند ۱۶ آذر کرد.
سند تحول بنیادین در ریل اجراست
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با تشریح روند اجرای سند تحول بنیادین آموزشوپرورش، از تصویب هشت مصوبه مهم مرتبط با دانشگاه فرهنگیان خبر داد و اعلام کرد: دانشگاه فرهنگیان اکنون به مرکز جذب مستقل مجهز شده و آییننامه ارتقای اعضای هیئت علمی با محوریت تعلیم و تربیت در شورا در مرحله بررسی و تصویب قرار دارد.
وی با تأکید بر اینکه اجرای این سند آغاز شده و با جدیت ادامه دارد، گفت: قابل ارائه است که گزارشی سهساله از روند پیگیری و نظارت شورای عالی بر اجرای سند تحول ارائه شود.
حجتالاسلام والمسلمین خسروپناه با اشاره به تلاشهای وزارت آموزشوپرورش افزود: وزارت فعلی پای کار است و با وجود محدودیتها اقدامات جدی صورت گرفته است. وی شخصیت وزیر آموزشوپرورش را ولایتمدار، انقلابی و تلاشگر توصیف کرد و گفت: با همین امکانات موجود نیز باید مطالبهگری کرد و در صورت بروز ترک فعل، امکان مؤاخذه وجود دارد.
تقویت دانشگاه فرهنگیان
دبیر شورا با اشاره به رشد امکانات دانشگاه فرهنگیان در حوزه مکان و بودجه ساختوساز اظهار داشت: امکانات این دانشگاه در سالهای اخیر چند برابر شده و نباید تلاشهای مجموعه وزارت و رؤسای دانشگاهها نادیده گرفته شود.
وی فعالیت مرکز جذب دانشگاه فرهنگیان را اقدامی ارزشمند خواند و گفت: تمامی مراحل جذب بر پایه ضوابط و پروتکلهای دقیق انجام میشود تا معلمانی در شأن دانشگاه فرهنگیان وارد این مجموعه شوند.
استاد خسروپناه با تأکید بر ورود سند تحول بنیادین به مرحله اجرا افزود: اگر حتی ۱۰ تا ۱۵ درصد این سند در عمل محقق شود، اقدام بسیار ارزشمندی خواهد بود.
وی عدالت آموزشی را از مباحث کلیدی سند برشمرد و ادامه داد: تعریف عدالت آموزشی و تبیین الگوی حکمرانی آن، دو مسئله مهمی است که تشکلهای دانشجویی کمتر به آن پرداختهاند.
تدوین نظریه عدالت آموزشی بر اساس رهنمودهای رهبری
وی اعلام کرد: شورای عالی با همکاری استادان دانشگاه فرهنگیان، نظریه عدالت آموزشی را بر اساس مضامین بیانات رهبر معظم انقلاب تدوین کرده است.
استاد خسروپناه با اشاره به تلاشهای میدانی خود در حوزه آموزشوپرورش گفت: طی یکسال اخیر بیش از پنجاه جلسه تخصصی برگزار کردهام و در همین دوره صدها مدرسه ساخته شده است. وی افزود: بخش قابل توجهی از زمینهای فعلی دانشگاه فرهنگیان نتیجه پیگیریهای شهید آیتالله رئیسی است و رئیسجمهور کنونی نیز ادامهدهنده این مسیر در تکمیل طرحهای نیمهتمام آموزشوپرورش است.
دبیر شورا از برگزاری جلسهای مهم در آینده نزدیک با حضور رئیس سازمان برنامه و بودجه و وزیر آموزشوپرورش خبر داد و افزود: برای نخستینبار موضوع برنامه و بودجه آموزشوپرورش در سطح شورای عالی انقلاب فرهنگی بهطور رسمی بررسی میشود.
آموزشوپرورش قابل خصوصیسازی نیست
وی با اشاره به اصل ۴۴ قانون اساسی تصریح کرد: خصوصیسازی در آموزشوپرورش معنا ندارد و حاکمیت باید نقش اصلی را در آن ایفا کند.
استاد خسروپناه مردمیسازی را بهمعنای مشارکت خانوادهها دانست و گفت: این مفهوم به هیچوجه به معنای واگذاری آموزش به بخش خصوصی نیست.
وی عدالت آموزشی را تأمین برابری نسبی در کیفیت و امکانات برای همه دانشآموزان تعریف کرد.
تقدیر از خیرین و اقدامات میدانی
دبیر شورا با تقدیر از مشارکت گسترده خیرین در ساخت مدارس، خوابگاهها و پشتیبانی از دانشگاه فرهنگیان گفت: خیرین علاوه بر ساختوساز، وارد حوزه محتوای آموزشی نیز شدهاند.
وی افزود: معلمان فرهیخته کشور با همکاری دانشگاهیان، محتوای درسی ویژه مناطق محروم را تدوین و ارائه میکنند و این برنامه اکنون در استانهای سیستان و بلوچستان، کرمان و خوزستان در حال اجراست.
استاد خسروپناه همچنین از مرحوم شهید مالک رحمتی بهعنوان یکی از خیرین فعال این عرصه یاد کرد.
حکمرانی عدالت آموزشی نیازمند نظریه و اراده است
وی با اشاره به آثار علمی خود در حوزه عدالت و حکمرانی گفت: الگوی حکمرانی عدالت آموزشی نیازمند نظریه و ارادهای آهنین در برابر مافیاهای متعدد است.
او افزود: اگر تشکلی آمادگی ارائه الگوی پیشنهادی داشته باشد، شخصاً برای شنیدن و استفاده از آن آمادگی کامل دارم.
وی تأکید کرد: کسی نمیتواند ادعای مسلمانی داشته باشد و عدالت آموزشی را نپذیرد؛ اما تحقق آن نیازمند نظریه، اراده و ایستادگی در برابر فشارهاست.
ضرورت حمایت از فعالیتهای دانشجویی
استاد خسروپناه خاطر نشان کرد: فعالیتهای سیاسی و فرهنگی دانشجویان باید با حمایت کامل دانشگاهها برگزار شود.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با تأکید بر ضرورت توجه جدی به بخشی از مشکلات معیشتی دانشجویان و معلمان گفت: متأسفانه گزارشهایی داشتهایم مبنی بر اینکه چند دانشجو یا چند معلم ناچارند در یک اتاق زندگی کنند و این مسئله نیازمند رسیدگی فوری است.
وی افزود: ساخت مدرسه و تأمین خوابگاه معلمان بسیار ضروری است، اما دولت بهتنهایی قادر به رفع همه نیازها نیست و باید حمایتهای بیشتری از سوی دستگاهها و خیرین انجام شود.
استاد خسروپناه با تأکید بر اینکه فعالیتهای سیاسی، فرهنگی و اجتماعی دانشجویان نباید با هیچگونه محدودیتی همراه باشد، گفت: هم دانشگاهها باید بودجه شایستهای برای این فعالیتها اختصاص دهند و هم دستگاههای مسئول باید فضای باز و آزادی لازم را برای اجرای برنامهها فراهم کنند و شورای عالی انقلاب فرهنگی از برگزاری فعالیتهای دانشجویی حمایت کامل دارد.
دبیر شورا فعالیتهای فرهنگی، اجتماعی و سیاسی دانشگاهها را از ارکان تحقق عدالت آموزشی دانست و تأکید کرد: بدون وجود این فعالیتها، عدالت آموزشی محقق نخواهد شد.
وی با قدردانی از نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها گفت: این نهاد از شخصیتهای فرهیخته تشکیل شده و از کرسیهای آزاداندیشی، نشستهای علمی، سیاسی و اجتماعی حمایت کامل میکند.
تصمیمات شورا نتیجه ماهها کار کارشناسی است
استاد خسروپناه با اشاره به برخی نقدها نسبت به تصمیمات شورای عالی انقلاب فرهنگی اظهار کرد: اینکه گفته میشود شورا تصمیمات غیرکارشناسی اتخاذ میکند، سخنی نادرست است.
وی افزود: اختلاف نظر افراد با تصمیمات شورا دلیل بر غیرکارشناسی بودن آن نیست. دبیر شورا با اشاره به فرآیند تصمیمسازی گفت: تصمیمات شورا پس از ماهها و گاهی بیش از یکسال بحث، بررسی و گفتوگوی کارشناسی اتخاذ میشود و اعضای شورا بدون هیاهو و شعار، به تصمیم جمعی میرسند.
وی در توضیح برخی مباحث مطرحشده درباره صلاحیت معلمی و سن ورود به حرفه معلمی گفت: شورای عالی انقلاب فرهنگی نهادی سیاستگذار است و نباید وارد جزئیات شود؛ اما از آنجا که مصوبات شورا زیر نظر دیوان عدالت اداری قرار نمیگیرد، برخی موضوعات ناچاراً در شورا مطرح شده است.
استاد خسروپناه افزود: برخی معتقدند افزایش سن جذب تا ۴۰ سال منطقی است تا قانون مانع ورود افراد توانمند نشود؛ در مقابل، گروهی تأکید میکنند معلم باید جوان باشد تا ۳۰ سال خدمت مفید ارائه دهد.
به گفته وی، این موضوع چندینبار در شورا مطرح شده اما هنوز جمعبندی نهایی صورت نگرفته و ابلاغ رئیسجمهور نیز صادر نشده است. دبیر شورا با اشاره به ساختار جدید دانشگاه فرهنگیان گفت: این ساختار پس از شش ماه بحث کارشناسی ابلاغ شده و اکنون در حال اجراست.
وی اضافه کرد: بهتر است نام دانشگاه فرهنگیان به دانشگاه تربیت معلم تغییر یابد و هر مرکز تربیت معلم در استانها متناسب با ویژگیهای قومی و فرهنگی همان استان فعالیت کند.
وی ادامه داد: این مراکز میتوانند در قالب یک دانشگاه واحد با شعب متعدد یا بهصورت ۳۱ دانشگاه مستقل فعالیت داشته باشند.
دعوت از دانشجویان برای مشارکت در تصمیمسازی
استاد خسروپناه در پایان از دانشجویان خواست با گفتوگو و ارائه دیدگاههای علمی در فرآیندهای فکری مشارکت کنند و اعلام کرد: نمایندگان تشکلهای دانشجویی در هیئت اندیشهورز میتوانند نظرات خود را به ستاد تعلیم و تربیت منتقل کنند.
