کد خبر: 4286| تاریخ انتشار: شــنـبـه ، ۴ خرداد سال ۱۳۹۸ | ساعت ۱۴:۴۷:۰ | تعداد بازدید: ۳۶۵۵

پژوهش " آسیب شناسی، ارزیابی و نیازسنجی تولید، عرضه و توزیع محصولات قرآنی کودک و نوجوان " توسط دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی منتشر شد.
به گزارش مرکز خبر شورای عالی انقلاب فرهنگی، در این پژوهش که توسط شورای توسعه فرهنگ قرآنی با هدف آسیب شناسی، ارزیابی و نیازسنجی تولید، عرضه و توزیع محصولات قرآنی کودک و نوجوان با استفاده از رویکرد پژوهش کیفی انجام شده، درتشریح روش انجام این پژوهش آمده است: مصاحبه یکی از اساسی ­ترین روش ­ها برای گردآوری داده­ های این پژوهش است و به همین دلیل از مصاحبه باز و نیم ساخت یافته استفاده شده است.
در ادامه نیز آمده است:  نمونه گیری در این پژوهش به صورت هدفمند بوده و پس از انجام 25 مصاحبه با سیاستگذاران، کارشناسان و تولیدکنندگان محصولات قرآنی کودک و نوجوان، اشباع نظری در سه حوزه مورد بررسی که عبارتند از "آسیب­ شناسی" ، "ارزیابی و نیازسنجی حوزه تولید" و "عرضه محصولات قرآنی" حاصل شده است.
در بخش دیگری از پژوهش "آسیب شناسی، ارزیابی و نیازسنجی تولید، عرضه و توزیع محصولات قرآنی کودک و نوجوان"  و در تعریف مفهوم "محصول قرآنی" آمده است:  محصول قرآنی محصولی است که در یک فرآیند خلاقانه با استفاده از منابع قرآنی و بکارگیری فناوری تولید، به منظور رفع نیازهای اطلاع­ سانی، آموزشی و سرگرمی در حوزه قرآن، تولید و روانه بازار می­ شود و ذیل قوانین حاکم بر بازار با محصولات مشابه به رقابت می­ پردازد.
در خصوص اهمیت و ضرورت موضوع نیز پژوهشگران چنین نگاشته ­اند: در حال حاضر در کشور، محصولات قرآنی با مضامین مختلف و در قالب­های متنوع به مخاطب کودک و نوجوان عرضه می­ شود و این در حالی است که توصیف دقیقی از فرآیندی که در درون تولید و عرضه این سنخ از محصولات رخ می ­دهد وجود ندارد.
در ادامه نیز آمده است:  در حال حاضر برای بسیاری از نیازهای معرفتی و عاطفی کودکان و نوجوانان، محصولات قرآنی مناسب وجود ندارد و از سوی دیگر هیچ­ گونه معیاری برای ارزیابی این محصولات و آسیب­ شناسی آن‌ها در دسترس نیست و این در حالی است که توجه به چنین مسئله ­ای در نگاه کلی رهبر معظم انقلاب «مدظله العالی» نیز به چشم می‌خورد.
در ادامه پژوهشگران ، با بررسی برخی بیانات رهبرمعظم انقلاب  «مدظله العالی» در حوزه کودک و نوجوان چنین نگاشته‌اند: از ترکیب سه موضوع مهم و اساسی یعنی "اهتمام به امر کودک و نوجوان به مثابه یک امر ضروری و فوری" ، "تربیت کودک بر اساس اصول اسلامی و قرآنی" و "دانش افزایی درست" می­ توان به اهمیت و ضرورت مقوله محصولات فرهنگی به خصوص تولید محصول قرآنی برای کودکان و نوجوانان در اندیشه و نگاه رهبر معظم انقلاب «مدظله العالی» پی برد.       
در بخش دیگری از این پژوهش آمده است: امروز به تناسب تغییراتی که در تولید و توزیع محصولات فرهنگی در جهان به وجود آمده، این تغییرات موجب تغییراتی در تولید و توزیع  محصولات فرهنگی و به طور خاص محصولات قرآنی شده فلذا توجه به روند آن نیز مورد توجه بیشتری از سوی متولیان امر در ایران قرار گرفته است.
پژوهشگران در ادامه چنین آورده‌اند:  از بخش­های مهم مرتبط با محصولات قرآنی، محصولاتی است که در حوزه کودک و نوجوان در پس از پیروزی انقلاب اسلامی تولید شده است و  این محصولات به دلیل ارتباط با دین، از یک سو نقش انتقال دهندگی مفاهیم و آموزه­ های قرآنی به کودک و نوجوان را ایفاء می‌کنند و از سوی دیگر موجب  ایجاد یک سامانه مرتبط با افکار، ایده ­ها، نیازها و جذابیت­ های نگرشی نسل نو به بحث قرآن شده­اند.
د ر بخش دیگری  از " آسیب شناسی، ارزیابی و نیازسنجی تولید، عرضه و توزیع محصولات قرآنی کودک و نوجوان"  و در تشریح منابع پژوهش آمده است:  پژوهش  در بخش تولید و توزیع محصولات قرآنی تاکنون حوزه‌ای ناشناخته به لحاظ اسناد پژوهشی و همچنین اسناد سیاستی بوده است و آنچه تاکنون مدنظر بوده فعالیت­ های قرآنی به طور اعم و آموزش­ های قرآنی به طور اخص است که در راستای آن اسناد پژوهشی و اسناد بالادستی سیاستی وجود دارد.
در ادامه این بخش نیز چنین نگاشته شده است: بررسی اسناد بالادستی فعالیت­ های قرآنی نیز نشان می­ دهد، تاکنون هیچ سند سیاستگذاری یا سند پژوهشی ویژه کودک و نوجوان در این حوزه تدوین نشده است.
در بخش مربوط به تشریح برخی مفاهیم دیگری به کار رفته در پژوهش نیز چنین آمده است: نکته قابل توجه دیگر عدم تفکیک میان محصولات و خدمات قرآنی است چون  تاکنون محصولات و خدمات قرآنی از یک نوع تصور می‌شدند و در اسناد سیاستی نیز در رابطه با آن‌ها یک رویکرد وجود داشته است.
در تشریح تفاوت این دو مفهوم چنین آمده است:  محصول برخلاف خدمات که بدون مداخله انسانی قابل اجرا نیست، می ­تواند به طور مستقل وارد بازار شود و تاثیرگذاری داشته باشد البته تبدیل محتوای قرآنی به محصولات ملموس و قابل فروش در بازار، رویکرد جدید و پذیرفته شده در توسعه مفاهیم قرآنی در جامعه امروز می­باشد فلذا این پژوهش رویکردی متفاوت به حوزه محصولات قرآنی داشته و محصول قرآنی را جدا از خدمات در نظر گرفته است.
در ادامه "پژوهش آسیب شناسی، ارزیابی و نیازسنجی تولید، عرضه و توزیع محصولات قرآنی کودک و نوجوان" آمده است: این تحقیق با استفاده از چهار منبع پشتیبان یعنی "مطالعه مبانی نظری و تطبیقی حوزه محصولات فرهنگی- رسانه­ ای" ، "تشکیل جلسات تخصصی تحلیل رویکردهای موجود به تولید محصولات قرآنی"، "تحلیل اسناد بالادستی در حوزه محصولات و خدمات قرآنی" و "مصاحبه با خبرگان"، سامان یافته است.
در تشریح این چهار مرحله نیز آمده است:  در مرحله اول پژوهش، با تحلیل داده ­های موجود میدانی و براساس مدل سه شاخگی 8 تم اصلی در سه بعد فرآیندی، ساختاری و زمینه ­ای به عنوان آسیب­ های این حوزه شناخته شد که به ترتیب اولویت عبارتند از:
1- ضعف در تدوین اسناد بالادستی و آیین­ نامه­ های رسمی،
2- ضعف در ساز و کار حمایت­ های مالی و بودجه ­ای،
3- ضعف در تدوین سیاست­ ها و خط­ مشی­ های راهبرد محور،
4- ضعف در نظام­ سازی تولید،
5- ضعف در خلق دانش، خلاقیت و نوآوری،
6- ضعف در بازاریابی و توزیع محصول،
7- ضعف در شبکه ­سازی،    
8- ضعف در نگرش­ های ناظر به محصولات.
در ادامه نیز چنین آمده است: در مرحله دوم پژوهش، علاوه بر استخراج شاخص ­های ارزیابی محصولات قرآنی، دو نتیجه مهم در حوزه مفهوم­پردازی محصول قرآنی برجسته شده؛ نخست مفهوم­ سازی درک نخبگان از محصول قرآنی با این پیش ­فرض که براساس توافق خبرگان ممکن است تمامی محتوای محصول قرآنی از قرآن اخذ شده باشد یا بخشی از محتوای محصول برگرفته از مفاهیم قرآنی باشد و یا محتوای محصول به مضامین قرآنی اشاره کرده باشد.
در بخش دیگری هم چنین نگاشته شده است:  دوم، سه کارکرد اساسی برای محصولات قرآنی تعریف و مفهوم ­سازی شد ه که عبارتند از: کارکرد آموزشی، کارکرد تبلیغی – ترویجی و  کارکرد سرگرمی؛ سپس با تحلیل داده­ های میدانی و استفاده از اسناد پشتیبان، در مجموع 138 شاخص ارزیابی در حوزه محصولات قرآنی کودک و نوجوان کشف و برساخته شده که 68 شاخص در حوزه کودک و 70 شاخص ارزیابی مربوط به نوجوانان می­باشد.
در مرحله سوم پژوهش براساس تحلیل داده­ های کیفی 6 تم اصلی به عنوان نیازهای اصلی در حوزه محصولات قرآنی کودک و نوجوان برساخته شده‌اند که عناوین  این نیازها عبارتند از:
1- سیاستگذاری و ترویج خط مشی­ های راهبردی،
2- تدوین قوانین و مقررات مناسب،
3- نظام ­سازی و سامان­دهی تعاملات نهادی ،
4- حمایت­ های مالی و بودجه،
5- توجه به خلاقیت و نوآوری در تولید،
6- تجاری­ سازی محصولات قرآنی.
پژوهشگران انجام دهنده پژوهش " آسیب شناسی، ارزیابی و نیازسنجی تولید، عرضه و توزیع محصولات قرآنی کودک و نوجوان" آورده‌اند: به منظور تعیین اولویت­ ها و برجسته کردن مهمترین نیازهای مرتبط با ارتقاء کمی و کیفی فرآیند تولید و عرضه محصولات قرآنی پرسشنامه ­ای براساس تم ­های 6 گانه و زیر شاخه­ های آن تدوین و در دسترس مصرف کنندگان قرار گرفته و  نتایج حاصل از این بخش حاکی از آن بود که از نگاه مصرف کننده توجه به خلاقیت و نوآوری در تولید و برنامه ­ریزی در جهت تدوین قوانین و مقررات مناسب، از بالاترین و پایین ­ترین اولویت احساس نیاز برخوردارند.
  در ادامه نیز چنین آمده است: پژوهش پیش رو نشان داد که در حوزه محصولات قرآنی کودک و نوجوان، چه آسیب ­هایی وجود داشته و با چه شاخص ­هایی می­ توان به ارزیابی و برآورد این سنخ از محصولات اقدام کرد و اساسا چه نیازهایی پیش­روی سیاستگذاران و تولیدکنندگان می­باشد.
به گزارش مرکز خبر شورای عالی انقلاب فرهنگی، در پایان هم راهکارها و پیشنهادهایی که شورای توسعه فرهنگ قرآنی می­تواند در عرصه­ های مختلف برای بهبود وضع موجود این دست از محصولات اتخاذ کند، به شرح ذیل دسته‌بندی و احصاء شده‌اند:
 طراحی الگوی جامع ارزیابی تولید، عرضه و توزیع محصولات قرآنی کودک و نوجوان،
تشکیل اتحادیه تولیدکنندگان محصولات قرآنی،
ایجاد خوشه صنعتی محصولات قرآنی با تمرکز بر حوزه کودک و نوجوان،
 تمرکز بر طراحی، بازاریابی و برون­ سپاری تولید،
 ایجاد نما نام «برند» و سرمایه­ گذاری برای آن،
 پایبندی به حق مالکیت معنوی «کپی­ رایت» در تولید محصولات قرآنی،
 توجه به بازارهای کشورهای منطقه و مطالعه نیازهای برآورده نشده بازار محصولات قرآنی آنها،
 تدوین سیاست­ها و خط­ مشی­های راهبردی،
 لزوم تدوین قوانین و مقررات مناسب،
توجه به خلاقیت و نوآوری در تولید،
تجاری­ سازی محصولات قرآنی.

متن این پژوهش را می‌توانید از اینجا دانلود کنید: 

 

اخبار مرتبط

اطلاعات تماس

تهران، خیابان انقلاب اسلامی، خیابان فلسطین شمالی، شماره 309

(+9821) 66468271 - 5